Lên kế hoạch cho một dự án sắp xếp nhà cửa

Bắt đầu từ lý do dự án cứ bị bỏ dở

"Dọn ga-ra" nghe như một mục tiêu, nhưng nó không có vạch đích. Không ai biết làm xong thì trông thế nào, mất bao lâu, hay ai quyết định có giữ mấy hộp sơn cũ không. Thế là dự án bắt đầu đầy hăng hái vào sáng thứ Bảy và kết thúc với một nửa đồ đạc nằm trên lối xe chạy lúc chiều tối.

Một kế hoạch dự án giải quyết chuyện đó. Bạn không cần phần mềm hay sổ sách. Bạn cần một mục tiêu rõ ràng, vài số đo, một cách phân loại quyết định từ trước và các buổi làm có trên lịch. Những bước dưới đây dùng được cho tủ quần áo, nhà bếp, phòng trống hay ga-ra.

Bước 1: Viết mục tiêu thành một câu về cách không gian sẽ được sử dụng

Hãy mô tả điều mọi người có thể làm khi dự án xong, chứ không phải không gian trông ra sao. Một mục tiêu tốt cho bạn biết món đồ nào quan trọng và khi nào thì có thể dừng.

Nếu không gian chủ yếu thuộc về một người, hãy cùng người đó viết mục tiêu. Bố mẹ lớn tuổi sắp xếp lại căn bếp đã dùng suốt bốn mươi năm sẽ biết rõ hơn ai hết cái đồ khui hộp nên nằm trong ngăn kéo nào.

Bước 2: Vạch ranh giới

Quyết định chính xác cái gì thuộc dự án và cái gì không. "Tủ đồ ở hành lang, gồm cả sàn và kệ trên cùng, nhưng không gồm các hộp giấy tờ thuế" là một ranh giới. Đồ thuộc khu vực khác bỏ vào giỏ "để chỗ khác" và mang đi cất vào cuối mỗi buổi, không phải giữa chừng.

Bước 3: Đo trước khi mua bất cứ thứ gì

Hộp đựng và kệ là lý do phổ biến nhất khiến dự án hỏng: một cái thùng cao hơn kệ nửa inch, hay một giá đồ chắn cửa. Hãy đo trước và ghi lại số đo.

• Chiều rộng, chiều sâu và chiều cao của mỗi kệ, tủ hoặc mảng tường, tính bằng inch.
• Khoảng trống giữa các tầng kệ, không chỉ chiều cao tổng của tủ.
• Cửa mở ra và ngăn kéo kéo ra được bao xa, và đụng vào cái gì.
• Chiều cao của tầng kệ cao nhất mà mọi người với tới thoải mái không cần ghế bước.
• Khoảng sàn cần để trống để đi lại, mở cửa xe hoặc đặt giỏ đồ giặt.
• Một tấm ảnh chụp nhanh không gian trước khi bắt đầu, để so sánh sau này.

Công cụ miễn phí Lập danh mục đồ đạc trong nhà là nơi tiện lợi để lưu các số đo này cùng với danh sách những gì đang có trong không gian đó.

Bước 4: Quyết định trước các nhóm phân loại

Phân loại sẽ nhanh hơn khi các lựa chọn đã cố định trước khi lấy món đầu tiên ra. Chuẩn bị thùng hoặc túi có dán nhãn cho từng nhóm:

1. Giữ ở đây: được dùng ở không gian này và phù hợp với mục tiêu.
2. Để chỗ khác: giữ lại, nhưng thuộc về phòng khác.
3. Quyên góp: còn dùng được, nhưng không ai trong nhà cần.
4. Tái chế: giấy, bìa các-tông và những gì chương trình tái chế địa phương nhận.
5. Bỏ đi: hỏng, hết hạn hoặc không đáng để cho người khác.
6. Quyết định sau: chỉ một thùng, dán kín và ghi ngày khoảng ba tháng sau. Nếu đến lúc đó chưa ai mở, chủ món đồ sẽ quyết định.

Quy tắc quan trọng nhất: mỗi người tự quyết định về đồ của mình. Người khác có thể hỏi ("Lần cuối dùng cái này là khi nào?") nhưng không nên quyết thay. Với đồ dùng chung, hãy thống nhất trước ai là người quyết định cuối cùng.

Bước 5: Tính thời gian, không chỉ công sức

Người ta thường đánh giá thấp thời gian phân loại, nhất là với đồ có giá trị tình cảm như thư từ, ảnh hay dụng cụ của cha mẹ. Hãy chia thành nhiều buổi thay vì một ngày làm liền mạch.

• Chọn thời lượng mỗi buổi phù hợp với những người tham gia; với nhiều gia đình, 60 đến 90 phút là đủ trước khi việc quyết định bắt đầu qua loa.
• Mỗi buổi chỉ một mục tiêu: "kệ trên cùng và sàn" thay vì "cả cái tủ".
• Dành 15 phút cuối mỗi buổi để đưa không gian về trạng thái dùng được và chất đồ quyên góp lên xe.
• Chuẩn bị tinh thần rằng đồ tình cảm sẽ mất nhiều thời gian hơn. Nhiều gia đình để riêng chúng cho một buổi khác, thong thả hơn, và bài viết về sắp xếp ảnh gia đình nói chi tiết hơn về việc này.

Bước 6: Đưa các buổi làm lên lịch

Kế hoạch chỉ thành thật khi có ngày cụ thể. Đây là cách một dự án giả định gồm tủ đồ ở hành lang và ga-ra có thể được sắp xếp cho một gia đình có hai người lớn, một thiếu niên và người bà thường ghé chơi và để vài món đồ trong tủ.

Hãy để ý khoảng cách giữa các buổi. Chúng chừa chỗ cho một cuối tuần bận việc và cho việc mang đồ đi quyên góp. Lịch chung hoặc công cụ Sắp xếp việc nhà có thể gửi nhắc nhở một ngày trước mỗi buổi.

Bước 7: Tính trước đồ đạc sẽ đi đâu

Những túi đồ quyên góp nằm ở hành lang cả tháng sẽ làm mất hết công sức. Trước buổi đầu tiên:

• Gọi điện hoặc xem trang web của một trung tâm nhận quyên góp gần nhà để biết họ nhận gì và giờ nhận đồ.
• Tìm hiểu quy định tái chế của thành phố hoặc quận, nhất là với đồ điện tử, pin, sơn và các chất thải nguy hại trong gia đình (household hazardous waste), vốn thường phải mang đến điểm nhận riêng.
• Quyết định ai chở đồ quyên góp và khi nào, tốt nhất là ngay trong ngày của mỗi buổi.
• Hỏi người thân xem họ có muốn giữ món nào trước khi đem quyên góp, và đặt hạn chót để lấy.
• Ghi một danh sách ngắn những gì đã quyên góp nếu gia đình bạn thích lưu hồ sơ.

Bước 8: Để cả nhà cùng tham gia

Dự án bền hơn khi những người dùng không gian đó cùng thiết kế nó. Giao cho mỗi người một vai trò hợp với họ:

• Thiếu niên có thể đo, chụp ảnh và tìm giờ nhận đồ quyên góp.
• Trẻ nhỏ hơn có thể tự chia đồ chơi của mình vào thùng "giữ" và "cho" với giới hạn rõ ràng, chẳng hạn một thùng đồ chơi trong tủ.
• Người thân lớn tuổi có thể dẫn dắt việc quyết định đồ của chính mình, và thường nhớ món nào từ đâu mà có và ai có thể muốn giữ.
• Người dọn dẹp hằng ngày nhiều nhất nên được góp ý về chỗ để những đồ dùng hằng ngày.

Nếu việc thường bị chia không đều, công cụ Lập kế hoạch trách nhiệm gia đình có thể giúp bạn sắp xếp vai trò.

Sau dự án: giữ cho mọi thứ vận hành tốt

Một không gian gọn gàng sẽ dần bừa trở lại nếu không có một lần dọn ngắn, đều đặn. Thêm mười phút dọn khu vực đó vào lịch việc nhà hằng tuần, và xem lại nó trong danh sách việc nhà theo mùa. Dán nhãn lên kệ và thùng để ai trong nhà cũng có thể cất đồ lại mà không cần hỏi.

Khi bạn sẵn sàng cho không gian tiếp theo, hướng dẫn sắp xếp từng phòng có thể in và danh sách sắp xếp nhà cửa có thể giúp bạn chọn nơi bắt đầu.